Inkasta oo quruxdu hadaaney diin, dadnimo iyo dabeecad kaabeyn aaney micno laheyn, hadana inantan qofkii jaleecaaba wuu jamanayaa.
Mudo kadib waxa maalin maalmaha ka mid jarmal kasoo dagey wiil layidhaa shaakir oo ay qaraabo yihiin inanta, markii uu soo booqdey xaafada waxa uu arkey inanta aya qaraabada yihiin oo aad uqurux badan, wuxuuna goosatey inuu guursado, wuxuuna usheegay xaafadii waana lagu raacay in loo doono inantaa, ilawaad ayaa loo sheegay laguna yidhi ‘’ogsoonaw shaakir ayaa lagu siinayaa, waxaan lagu yidhi ‘’waad ogtahay jarmalkuu ka yimid, lacagna wuu leeyahay, waana qaraabadii, ee hadal yaan lagaa maqlin’’
Cajib maxayba diidi, markey maqashay jarmalkuu ka yimid ayey moodey in la yidhi janadii ayuu ka yimid, kamaney fikirin waa side dabeecadiisu, diinata’se siduu ku yahay, muxuu se xagaa ka qabtaa, ileyn nolosheeda ayey ku aaminaysaa.
Si kastaba ha ahaatee maalmo yar kadib waxa dhacay meherkoodii, oo aad aduunyo loogu wadhwadhey, farxad iyo qosolna aad xaafadaha uga jirtey, hanbalyadana iyo bogaadintana tiifiiga iyo raadiyaha aad looga dhegeystey.kadib damaashadkii meherka muddo TOBAN MAALMAOOD AH AYUU HOTEL KULA JIREY. Waxayna daremaysaey wanaaga iyo raaxada guurku leeyahay lakiin maalinti kow iyo tobonaad markey soo kaceen subixii ayuu ku yidhi orod aabo igu yeedh,manay filaneyn wax dhici doona waaney uyeedhay, waxooga kadib saddexdoodiba way israacen sidey usocdeen ayuunbu geeyey maxkamad, fajac iyo anfariir ayey qaaaden inanti iyo aabaheed , iyaga oo yaabana ayuu hore galeen maxkamada iyagan yidhi laguna yidhi hore usoo dhaafa, inta ka dib xaakimkii ayaa weydiyey maxaad usocoteen? Shaakir ayaa yidhi ‘’ xaakim waxaan usoconey oo aan doonayey inaan fure inantan, meherkeedii iyo xaqeediiba waan bixinayaa, aabaheedna waa kan’’.
Ilwaad iyo aabaheed wey yaabanyihiin oo maba hadlayaan iyagu, laakiin xaakimkii ayaa ku yidhi maxaad reerka u burburinaysaa, wilkii shaakir ahaa ayaa ugu jawaabay maraka horeba anaa dhisay maaha maantana anaa furaya, ee aduu wixii sharcigaaga uuna igala hadal tan anaa goostee, cajiib xakimkii uma taalo su’aal kale maxaa yeelay nin la diyaar ah xaq iyo xuquuba oo ay leedahay gabadhu lehna iga fur, waanu ka furay xaakimkii, ilwaad iyo aabaheed oo hadal daaye, haa iyo maya toona laga heyn, ayaa waxoogaa shilimo ah loo dhiibay kana baxay albaabka maxkamada.
Wiilkii shaakir ahaana ilayn tigidhku wuu u go’naaba oo wuu baxay galinkii danbaba, damqasho iyo xanuu badanaa gabadh toban habeen lagu furay, maxaase ka raacay jarmalkuu ka yimid, lacagbuu leeyahay, waana qaraabada,.
Hadaba talaw lacagi ma nolol baa? Qaraabo ma jacelbaa? Jaramalku ma janaa? Horaana loo yidhi hubsiimo halbaa la siistaa, ilwaadna kamay fiirsan cidey ku halaynayso aayaheeda, mase laga yaaba iney uga fiicaanaan lahaayeen daaslayaashii ay danta ku nacdey,
Inantii laafyoon jirtey laamiyada magaalada, manta talaabo maqaado, qol bay isku xidhey , qofna lama hadasho, dheeheedii iyo dhalaalkiiba wey weydey, ileyn niyada noloshu ka dagtaa oo laga quruxeystaa, xijaab aan diini u xidhin iyo niqaam ay isku da’dey, quruxdii lagu wiirsan jireyna heer la qariyo ayey gaadhey, qaladkaase yaa galay? Qoomamese ma utaalaa manta? Ma qadarbaa la odhan karaa?
Hadaba inaneey ka fiirso? Kuna dooro diin dabeecad iyo dadnimo, duunyo iyo lacagna iska ilaw, ileyn waa wax daain bixiyo, ogsoonawna toban habeen, toban bilood, toban sano, midna nolo maaha, hadii se alle kuu qorey inaad noolaato qarni raadso, mid aad laqeybsan karto nolosha qarnigaba,
Qabyada hore ka dhawr naftaada
Qoomama danbana haisku hor seedin
Hana hoojin jacaeylka waligaa
Nabsina waa ma dhaxee ha dhaansan
Dantuna waa seetee ogaw
Dadkana laguma nacee ogaw
Dunyad daaimba bixiye ogow
Hadaad hayso iyo hadii kalaba
Imtixaan weeyee ogaw
Duniduna waa dharaaree ogaw
War iyo sheegsheeg baa ka hadhee ogaw.
DHAMMAAD
University Of Hargeisa
Hargeisa Somaliland